ശിവഗിരി: തീർത്ഥയാത്രയ്ക്കപ്പുറം — ശ്രീനാരായണഗുരുവിന്റെ പുണ്യഗിരി ഉയർത്തുന്ന ജീവിതദർശനം

ഓർമയും അറിവും ഒരുമിക്കുന്ന ഇടം

ഗുരുവിന്റെ സമാധിസ്മാരകം സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ശിവഗിരിയിൽ ഭക്തർ ആദരവോടെ എത്തുന്നു. ഇന്ത്യൻ ആത്മീയപാരമ്പര്യങ്ങളിൽ സമാധി എന്ന പദത്തിന് ആഴമുള്ള അർഥങ്ങളുണ്ട്; ഇവിടെ ഗുരുസ്മാരകത്തെ സൂചിപ്പിക്കാനും അത് ഉപയോഗിക്കുന്നു. ആദ്യമായി ഈ പാരമ്പര്യത്തെ അറിയുന്നവർക്ക് പദത്തിന്റെ ഈ വ്യത്യസ്ത പ്രയോഗങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുന്നത് സഹായകരമാണ്.

ശിവഗിരിയുടെ ചരിത്രത്തിൽ പഠനസംരംഭങ്ങൾക്കും ശാരദാമഠത്തിനും പ്രധാന സ്ഥാനമുണ്ട്. അറിവിന്റെയും വിദ്യയുടെയും ആരാധനയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ശാരദാപ്രതിഷ്ഠയുടെ വർഷം 1912 എന്നാണ് മഠം രേഖപ്പെടുത്തുന്നത്. ഒരേ സ്ഥലത്ത് പ്രാർഥനയും പഠനവും ഗുരുസ്മരണയും ഒത്തുചേരുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതാണ്.

ഒരു പുണ്യസ്ഥലം മഹാനായ ഒരാളുടെ ഓർമ സംരക്ഷിക്കാം. അതോടൊപ്പം, അദ്ദേഹം സമൂഹത്തോട് ചോദിച്ച ചോദ്യങ്ങളും സംരക്ഷിക്കാം. മനുഷ്യൻ എങ്ങനെ കൂടുതൽ അറിവുള്ളവനും ആത്മാഭിമാനമുള്ളവനും പരസ്പരം സഹായിക്കാൻ കഴിവുള്ളവനുമായി വളരും എന്ന ചോദ്യം ശിവഗിരിയുടെ ചരിത്രം ഇന്നത്തെ സന്ദർശകന്റെ മുന്നിലും വയ്ക്കുന്നു.

ഈ ഭാഗത്തിന്റെ അവലംബങ്ങൾ: [6] [1]

പോകുന്നതിനു മുമ്പ്: എന്തിനാണ് പോകുന്നത്?

1928-ൽ കോട്ടയത്തെ നാഗമ്പടത്തു നടന്ന സംഭാഷണത്തിലാണ് തീർത്ഥാടനത്തിന്റെ ലക്ഷ്യം ചർച്ചയായതെന്ന് മഠത്തിന്റെ ചരിത്രവിവരണം പറയുന്നു. ശിഷ്യർ ശിവഗിരിയിലേക്കുള്ള തീർത്ഥാടനം നിർദേശിച്ചപ്പോൾ അതിന്റെ ഉദ്ദേശ്യം ഗുരു ആരാഞ്ഞു. അറിവുള്ളവരുടെ പ്രഭാഷണങ്ങൾ കേൾക്കുകയും പഠിച്ചതിനെ ജീവിതത്തിൽ പ്രയോഗിക്കുകയും ചെയ്യണമെന്ന നിർദേശം ആ വിവരണത്തിന്റെ കേന്ദ്രത്തിലാണ്.

ഈ സംഭാഷണത്തിന് നാം സങ്കൽപ്പിച്ച വാക്കുകളും നാടകീയതയും കൂട്ടിച്ചേർക്കേണ്ടതില്ല. അതിലുള്ള ചോദ്യം തന്നെ മതിയായ ശക്തിയുള്ളതാണ്. ആളുകൾ ഒത്തുകൂടുന്നു എന്നതുകൊണ്ടുമാത്രം ഒരു സംഗമത്തിന്റെ ലക്ഷ്യം നിറവേറുമോ? യാത്ര ചെയ്യുന്നവരുടെ മനസ്സിലും ജീവിതത്തിലും എന്തു മാറ്റമാണ് അത് സാധ്യമാക്കേണ്ടത്?

ഇന്നത്തെ ഏതു പൊതുസംഗമത്തെയും പരിശോധിക്കാൻ ഈ ചോദ്യം ഉപയോഗിക്കാം. പരിപാടിയുടെ വലുപ്പവും പങ്കെടുക്കുന്നവരുടെ എണ്ണവും മാത്രം വിജയത്തിന്റെ അളവാകരുത്. കേട്ടത് മനസ്സിലാക്കാനും മനസ്സിലാക്കിയത് ഉപയോഗിക്കാനും അവസരം ലഭിച്ചോ എന്നതും പ്രധാനമാണ്. ലക്ഷ്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വ്യക്തത, ആഘോഷത്തിന് ജീവിതവുമായി ബന്ധമുണ്ടാക്കുന്നു.

ഈ ഭാഗത്തിന്റെ അവലംബങ്ങൾ: [2]

അനുമതിയുടെ വർഷവും ആദ്യയാത്രയുടെ വർഷവും

1928-ലെ ആശയചർച്ചയും ആദ്യ തീർത്ഥാടനവും വേർതിരിച്ചറിയണം. തുടക്കവർഷം ശിവഗിരിമഠത്തിന്റെ ഒരു പരിപാടിപ്പേജിൽ 1932 എന്നും കേരള ടൂറിസത്തിന്റെ വിവരണത്തിൽ 1933 എന്നുമാണ്. പി.ഐ.ബി. പ്രസിദ്ധീകരിച്ച 2019-ലെ ഔദ്യോഗിക പ്രസംഗത്തിൽ 1933 ജനുവരി 1 എന്നു വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഈ വ്യത്യാസം അംഗീകരിച്ചുകൊണ്ടാണ് ചരിത്രം വായിക്കേണ്ടത്. വാർഷിക തീർത്ഥാടനം പൊതുവേ ഡിസംബർ 30 മുതൽ ജനുവരി 1 വരെയാണ്. ഗുരുവിന്റെ സങ്കൽപ്പവും അതിന്റെ പിന്നീടുള്ള സാക്ഷാത്കാരവും വ്യത്യസ്ത ഘട്ടങ്ങളാണെന്ന കാര്യത്തിൽ ഈ വിവരണങ്ങൾ വ്യക്തത നൽകുന്നു.

ഈ ഭാഗത്തിന്റെ അവലംബങ്ങൾ: [5] [3] [4]

എട്ടു വിഷയങ്ങളിൽ തെളിയുന്ന സമഗ്രജീവിതം

വിദ്യാഭ്യാസം, ശുചിത്വം, ഈശ്വരഭക്തി, സംഘടന, കൃഷി, കച്ചവടം, കൈത്തൊഴിൽ, സാങ്കേതികപരിശീലനം—ഈ എട്ടു വിഷയങ്ങളാണ് തീർത്ഥാടനത്തിന്റെ ലക്ഷ്യചർച്ചയിൽ വരുന്നത്. അവയെ വേറിട്ട എട്ടു മുദ്രാവാക്യങ്ങളായി മാത്രം കാണുമ്പോൾ അവയുടെ പരസ്പരബന്ധം നഷ്ടമാകും. അറിയുന്ന മനസ്സും അധ്വാനിക്കുന്ന കൈകളും ഒരുമിച്ചു പ്രവർത്തിക്കുന്ന സമൂഹവും ഒരേ മനുഷ്യജീവിതത്തിന്റെ ഭാഗങ്ങളാണ്.

ഇവയുടെ ഇന്നത്തെ പ്രസക്തി ചിന്തിക്കുമ്പോൾ വിദ്യാഭ്യാസം അറിവിലേക്കുള്ള പ്രവേശനത്തെ ഓർമിപ്പിക്കുന്നു. ശുചിത്വം നാം പങ്കിടുന്ന ഇടങ്ങളോടുള്ള കരുതലിനെ മുന്നിലെത്തിക്കുന്നു. ഭക്തി നമ്മുടെ ആഗ്രഹങ്ങൾക്കും പ്രവൃത്തികൾക്കും ധാർമികമായ ദിശ ചോദിക്കുന്നു. സംഘടന ഒറ്റയ്ക്കു സാധിക്കാത്തത് ഒരുമിച്ചു ചെയ്യാനുള്ള ശേഷിയെ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.

കൃഷി ജീവനെ നിലനിർത്തുന്ന ഉൽപാദനത്തെ ഓർമിപ്പിക്കുന്നു. കച്ചവടം മനുഷ്യരുടെ സാമ്പത്തികബന്ധങ്ങളിലേക്കു ശ്രദ്ധ തിരിക്കുന്നു. കൈത്തൊഴിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള അധ്വാനത്തിന്റെ അന്തസ്സിനെ വെളിപ്പെടുത്തുന്നു. സാങ്കേതികപരിശീലനം മാറുന്ന സാഹചര്യങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കാനുള്ള കഴിവ് ആവശ്യപ്പെടുന്നു. ഇവ ഇവിടെ നൽകുന്ന സമകാലിക വ്യാഖ്യാനങ്ങളാണ്; ഗുരുവിന്റെ പുതിയൊരു പ്രസംഗത്തിന്റെ പരിഭാഷയായി കാണേണ്ടതില്ല.

ഈ ഭാഗത്തിന്റെ അവലംബങ്ങൾ: [3]

ഭക്തിയുടെ അടുത്ത് കൃഷിയും കച്ചവടവും എന്തുകൊണ്ട്?

തീർത്ഥാടനത്തിൽ കൃഷിയും കച്ചവടവും പഠിക്കേണ്ടതെന്തിന് എന്നു ചിലർക്ക് തോന്നാം. ആ ചോദ്യം ആത്മീയജീവിതത്തെയും ദൈനംദിനജീവിതത്തെയും നാം എത്ര അകലെയാണ് നിർത്തിയിരിക്കുന്നതെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നു. പ്രാർഥിക്കുന്ന മനുഷ്യനു ഭക്ഷണം വേണം; കുടുംബത്തെ സംരക്ഷിക്കണം; തൊഴിൽ ചെയ്യണം; മറ്റുള്ളവരുടെ അധ്വാനത്തെ ആശ്രയിക്കണം.

മനുഷ്യന്റെ അന്തസ്സിനെക്കുറിച്ചുള്ള കരുതൽ അവന്റെ ജീവിതസാഹചര്യങ്ങളിലേക്കും എത്തണം. തൊഴിൽ ബഹുമാനിക്കപ്പെടുന്നുണ്ടോ, പഠിക്കാൻ അവസരമുണ്ടോ, സാമ്പത്തികബന്ധങ്ങളിൽ ഉത്തരവാദിത്വമുണ്ടോ എന്നെല്ലാം ചോദിക്കുന്നത് ആത്മീയചിന്തയ്ക്ക് അന്യമായ കാര്യമല്ല. ഉള്ളിലെ നന്മ പുറത്തുള്ള ജീവിതത്തിൽ എന്തു ചെയ്യുന്നു എന്നു പരിശോധിക്കുകയാണ്.

അതുകൊണ്ട് എല്ലാ സാമ്പത്തികനേട്ടങ്ങളും ധാർമികവിജയങ്ങളാണെന്ന് പറയാനാവില്ല. പ്രാവീണ്യം തെറ്റായി ഉപയോഗിക്കാം; സംഘടന ചിലരെ പുറത്താക്കാനും ഉപയോഗിക്കാം. കഴിവിന് വിവേകവും നല്ല ഉദ്ദേശ്യത്തിന് പ്രവർത്തനശേഷിയും വേണം. ഈ രണ്ടിനെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന വായനയിലാണ് എട്ടു വിഷയങ്ങളുടെ ആഴം തെളിയുന്നത്.

വ്രതം സ്വന്തം പെരുമാറ്റത്തിലേക്കുള്ള ശ്രദ്ധ

ശരീരം, വാക്ക്, മനസ്സ്, ആഹാരം, പ്രവൃത്തി എന്നിവയിലെ ശുദ്ധിയെ ആധാരമാക്കിയ പത്തുദിവസത്തെ തയ്യാറെടുപ്പ് മഠത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ വിവരിക്കുന്നു. മഞ്ഞവസ്ത്രവും തീർത്ഥാടനത്തിന്റെ അടയാളമായി പറയുന്നുണ്ട്. ഇത് പാരമ്പര്യത്തിന്റെ വിവരണമാണെന്നു മനസ്സിലാക്കണം; എല്ലാ സന്ദർശകർക്കുമായി ഈ ലേഖനം നിർദേശിക്കുന്ന പുതിയ ചട്ടമല്ല.

ഈ തയ്യാറെടുപ്പിന്റെ ജീവിതപ്രസക്തി ചിന്തിക്കുമ്പോൾ ശ്രദ്ധ ആദ്യം സ്വന്തം പെരുമാറ്റത്തിലേക്കാണ് തിരിയേണ്ടത്. അസഹിഷ്ണുതയുള്ളപ്പോൾ ഞാൻ എങ്ങനെയാണ് സംസാരിക്കുന്നത്? എന്റെ പ്രവൃത്തിമൂലം മറ്റൊരാൾ എന്താണ് സഹിക്കേണ്ടിവരുന്നത്? മനസ്സിൽ കരുതുന്ന നന്മ മറ്റുള്ളവർക്ക് അനുഭവിക്കാനാകുന്നുണ്ടോ? ഇത്തരം ചോദ്യങ്ങൾക്ക് പുറംപ്രകടനത്തേക്കാൾ ആത്മപരിശോധന ആവശ്യമാണ്.

ശുദ്ധി എന്ന പദം ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ പ്രത്യേക ജാഗ്രതയും വേണം. ജാതിയുടെ പേരിൽ മനുഷ്യരെ ഉയർന്നവരും താഴ്ന്നവരുമാക്കാനുള്ള അർഥത്തിലേക്ക് അതിനെ കൊണ്ടുപോകരുത്. ഇവിടെ ചർച്ച സ്വന്തം വാക്കും പ്രവൃത്തിയും സംയമിപ്പിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ്. മറ്റൊരാളുടെ ജന്മത്തിൽ അശുദ്ധി ആരോപിക്കാൻ അതിൽ യാതൊരു ന്യായവുമില്ല.

ഈ ഭാഗത്തിന്റെ അവലംബങ്ങൾ: [2]

ലാളിത്യത്തിന് ഒരു സാമൂഹിക അർഥമുണ്ട്

മഞ്ഞവസ്ത്രത്തിനായി ചെലവേറിയ പുതുവസ്ത്രം വാങ്ങേണ്ടതില്ലെന്നും നിലവിലുള്ള വെള്ളവസ്ത്രം മഞ്ഞൾ ഉപയോഗിച്ച് നിറംമാറ്റിയാൽ മതിയെന്നും ഗുരു നിർദേശിച്ചതായി കേരള ടൂറിസം രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. ഈ ചെറിയ നിർദേശത്തിൽ പങ്കാളിത്തത്തിന്റെ വലിയൊരു പ്രശ്നം കാണാം. ആത്മീയസംഗമത്തിൽ സ്ഥാനം നേടാൻ മനുഷ്യൻ സ്വന്തം സാമ്പത്തികശേഷി പ്രദർശിപ്പിക്കേണ്ടിവരരുത്.

ഇന്നത്തെ സംഗമങ്ങളെക്കുറിച്ചും ഇതേ ചോദ്യം ചോദിക്കാം. പണമില്ലാത്ത ഒരാൾക്ക് മടിയില്ലാതെ പങ്കെടുക്കാനാകുന്നുണ്ടോ? പാരമ്പര്യത്തെക്കുറിച്ച് അധികം അറിയാത്ത ഒരാൾക്ക് ചോദിക്കാനുള്ള ഇടമുണ്ടോ? ആകർഷകമായ ആഘോഷം എല്ലാവരെയും സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നതാണോ, ചിലരെ തങ്ങളുടെ കുറവുകളെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ ബോധ്യപ്പെടുത്തുന്നതാണോ?

ലാളിത്യം സൗന്ദര്യത്തോടോ ആഘോഷത്തോടോ ഉള്ള വിരോധമല്ല. അവ എന്തിനുവേണ്ടി എന്ന ചോദ്യമാണ്. സൗന്ദര്യവും ആതിഥ്യവും മനുഷ്യരെ അടുപ്പിക്കുമ്പോൾ അവയ്ക്ക് മൂല്യമുണ്ട്. സ്ഥാനമാനങ്ങളുടെ മത്സരമാകുമ്പോൾ സംഗമത്തിന്റെ യഥാർഥ ലക്ഷ്യത്തിൽനിന്ന് ശ്രദ്ധ മാറിപ്പോകുന്നു.

ഈ ഭാഗത്തിന്റെ അവലംബങ്ങൾ: [6]

മടക്കയാത്രയിൽ ആരംഭിക്കുന്ന ഉത്തരവാദിത്വം

ഒരു നല്ല പ്രഭാഷണം കേൾക്കുമ്പോൾ ആവേശം തോന്നുക എളുപ്പമാണ്. പതിവുജീവിതത്തിലേക്ക് മടങ്ങിയശേഷം അതിൽനിന്ന് എന്തെങ്കിലും നിലനിർത്തുക കൂടുതൽ പ്രയാസമാണ്. അതിനാൽ പഠിച്ച അറിവ് ജീവിതത്തിൽ എവിടെ പ്രയോഗിക്കാനാകുമെന്ന് വ്യക്തമായി ചിന്തിക്കുന്നത് ഉപകാരപ്പെടും.

നമുക്ക് ഒരു ചെറിയ രീതിയിൽ തുടങ്ങാം. കൂടുതൽ മനസ്സിലാക്കേണ്ട ഒരു ആശയം തിരഞ്ഞെടുക്കുക. ആ വിഷയത്തിൽ അറിവുള്ള ഒരാളോട് സംശയം ചോദിക്കുക. സ്വന്തം സാഹചര്യത്തിന് യോജിച്ച ഒരു പ്രവൃത്തി തീരുമാനിക്കുക. കുറച്ചുനാൾ കഴിഞ്ഞ് അതിന്റെ ഫലം പരിശോധിക്കുക. ഇത് ഗുരു നിർദേശിച്ച ചടങ്ങാണെന്ന അവകാശവാദമല്ല; തീർത്ഥാടനത്തിന്റെ വിദ്യാഭ്യാസലക്ഷ്യത്തോട് ഇന്നത്തെ ജീവിതത്തിൽ പ്രതികരിക്കാനുള്ള ഒരു നിർദേശമാണ്.

ഒരു പഠനസംഘത്തിലേക്ക് കൂടുതൽ പേരെ ഉൾപ്പെടുത്തുന്നതാകാം ആ പ്രവൃത്തി. പരിചിതമായ തൊഴിൽനൈപുണ്യം മറ്റൊരാൾക്ക് മനസ്സിലാകുന്നവിധം പഠിപ്പിക്കുന്നതാകാം. അധികം സംസാരിക്കാറില്ലാത്തവരെ കേൾക്കുന്ന ഒരു പൊതുസംവാദമാകാം. പ്രവർത്തനത്തിന്റെ വലുപ്പത്തേക്കാൾ അറിവ് ഉപയോഗപ്രദമായോ, മറ്റൊരാൾക്കും ഗുണമുണ്ടായോ എന്നതാണ് പ്രസക്തം.

അകലെയുള്ളവർക്കും ചിന്തിക്കാവുന്ന ശിവഗിരി

കേരളത്തിന് പുറത്തു ജീവിക്കുന്നവർക്കും ഗുരുവിനെ ആദ്യമായി അറിയുന്നവർക്കും എല്ലാ ആചാരങ്ങളും പരിചിതമായിരിക്കണമെന്നില്ല. പരിചയമുണ്ടെന്നു നടിക്കേണ്ടതുമില്ല. പദങ്ങളുടെ അർഥം പഠിക്കാം, സ്ഥാപനചരിത്രങ്ങൾ വായിക്കാം, പാരമ്പര്യവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവരെ ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കാം. തിരുത്തൽ സ്വീകരിക്കാൻ തയ്യാറായ ജിജ്ഞാസ ആദരവിന്റെ നല്ല രൂപമാണ്.

ദൂരെയിരുന്നും എട്ടു വിഷയങ്ങളിലൊന്നിനെക്കുറിച്ച് കുടുംബത്തിൽ ചർച്ച ചെയ്യാം. നമ്മുടെ സാംസ്കാരികസംഗമങ്ങൾ പഠനത്തിനും ഇടം നൽകുന്നുണ്ടോ എന്നു പരിശോധിക്കാം. ഗുരുകൃതികൾ വായിക്കുമ്പോൾ അതിലെ ഒരു ആശയം അയൽക്കാരനോടുള്ള പെരുമാറ്റത്തിൽ എന്തു മാറ്റം ആവശ്യപ്പെടുന്നു എന്നു ചോദിക്കാം. അതേസമയം, വീട്ടിലെ ഇത്തരം പ്രവർത്തനം ശിവഗിരി തീർത്ഥാടനത്തിനു തുല്യമാണെന്നു അവകാശപ്പെടേണ്ടതില്ല. സ്ഥലത്തിനും പാരമ്പര്യത്തിനും കൂട്ടായ അനുഭവത്തിനും അവയുടേതായ പ്രാധാന്യമുണ്ട്.

ശിവഗിരിയിൽനിന്നു മടങ്ങുന്ന ഓരോരുത്തരും വലിയൊരു മാറ്റത്തിന്റെ പ്രഖ്യാപനം നടത്തണമെന്നില്ല. കൂടുതൽ വ്യക്തമായ ഒരു ചോദ്യം, കൂടുതൽ ബഹുമാനമുള്ള ഒരു ശീലം, സ്ഥിരമായി തുടരുന്ന ഒരു ചെറിയ ഉത്തരവാദിത്വം—ഇവയിലൂടെയും യാത്രയുടെ അർഥം വളരാം. പുണ്യഗിരിയിലെ ഓർമ മനുഷ്യർ ജീവിക്കുന്ന സാധാരണ ഇടങ്ങളിൽ കരുതലായി പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ, മടക്കയാത്രയും തീർത്ഥാടനത്തിന്റെ ഭാഗമാകുന്നു.